Chào bạn!      
Văn hoá 
Lễ hội Chọi trâu Đồ Sơn: Độc đáo một truyền thống
21:35:00 07/09/2008
"Dù ai buôn đâu bán đâu,
Mồng chín tháng tám chọi trâu thì về,
Dù ai buôn bán trăm nghề,
Mồng chín tháng tám thì về chọi trâu
"

Không biết từ bao giờ, câu ca mộc mạc trên đã trở thành tiếng gọi của quê hương, nhắc nhở người Đồ Sơn nhớ về nơi "chôn rau cắt rốn". Nơi có lễ hội truyền thống "độc nhất vô nhị" tại Việt Nam. Đó là Lễ hội chọi trâu được tổ chức hàng năm tại quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng.

Lễ hội chọi trâu có từ bao giờ và bắt đầu từ đâu thì  không ai biết, nhưng những truyền thuyết về lễ hội này thì có rất nhiều, mỗi truyền thuyết đều gắn với một sự tích kỳ bí khác nhau nhưng tất cả đều khẳng định: Hội chọi trâu là mỹ tục hào hùng mang đậm tính thượng võ, tính táo bạo và lòng quả cảm rất độc đáo của người Đồ Sơn.

Để có những ngày hội náo nức, người dân Đồ Sơn phải chuẩn bị rất công phu trong khoảng 8 tháng trời. Theo người dân Đồ Sơn thì điều quan trọng bậc nhất là việc tìm và nuôi dưỡng trâu. Thông thường, sau Tết Nguyên đán, các sới chọi đều cử người có nhiều kinh nghiệm đi khắp nơi để mua trâu, có khi họ phải lặn lội hàng tháng trời vào các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Nam Định, Thái Bình, thậm chí lên tận Tuyên Quang, Bắc Cạn... mới tìm được con trâu vừa ý.

Qua nhiều năm lặn lội tìm mua trâu, người Đồ Sơn nhận thấy rằng, những con trâu mua được ở chợ Gồi (Nam Định), Thủy Nguyên (Hải Phòng), Thanh Hà (Hải Dương) thường "giật" giải nhiều hơn. Bởi thế, cứ sau Tết âm lịch hằng năm, người Đồ Sơn lại đổ xô đến những địa phương trên lùng mua trâu.

Một chủ trâu có nhiều năm kinh nghiệm cho biết: "Chọn trâu là một công việc cầu kỳ và tỷ mỉ, trâu đủ tiêu chuẩn phải là những con trâu đực khỏe mạnh, có khả năng chống chịu được đòn của đối phương (nghĩa là phải gan lỳ). Thông thường, những chú trâu da đồng, lông móc, một khoang bốn khoáy, hàm đen, tóc tráp (lông trên đầu cứng, dày để tránh nắng)... là trâu gan. Trâu phải có ức rộng, cổ tròn dài và hơi thu nhỏ về phía đầu, lưng càng dày, càng phẳng càng tốt. Háng trâu phải rộng nhưng thu nhỏ về phía hậu càng nhọn càng quý. Sừng trâu phải đen như mun, đầu sừng vênh lên như hai cánh cung, giữa hai sừng có túm tóc hình chóp trên đỉnh đầu là khoáy tròn. Mắt trâu phải đen, tròng đỏ. Mặt trâu giống mặt ngựa là trâu chọi hay...".

Việc chọn mua trâu đã khó khăn, việc chăm sóc, huấn luyện trâu càng khó khăn gấp bội. Những người được giao nhiệm vụ chăm sóc huấn luyện trâu thường là những người có nhiều kinh nghiệm. Trâu chọi được nuôi ở chuồng riêng, tách biệt và kín đáo. Điều đặc biệt là không được để cho trâu chọi trông thấy trâu nhà cốt để trâu chọi khôi phục bản năng hoang dã, đơn độc của nó. Trường huấn luyện trâu thường là những bãi đất rộng, có nhiều người đứng xung quanh gõ chiêng trống và hò hét.

Khi huấn luyện, người ta còn phủ cờ đỏ lên đầu trâu, mình trâu để cho trâu quen dần với không khí của ngày hội. Người huấn luyện còn dạy cho trâu có những miếng đánh hay, đòn hiểm và độc đáo. Sau khi huấn luyện, trâu nào được chọn làm trâu chọi sẽ được gọi một cách tôn kính là "ông trâu". Trâu nào đoạt giải nhất, được tôn lên thành "cụ trâu".

Ở Đồ Sơn, phường nào cũng có người mê trâu chọi, có kinh nghiệm tìm mua trâu, chăm sóc, huấn luyện trâu chọi, những người này được coi là nghệ nhân. Trong ngày lễ hội, tên của họ được nhắc đến với tư cách là chủ của "ông trâu"…

Mở đầu hội chọi trâu là lễ tế thần Điểm Tước (vị thuỷ thần, và cũng là Thành hoàng làng của cả vùng Đồ Sơn). Lễ tế thần ngày hội chọi trâu là lễ lớn nhất trong năm của người Đồ Sơn. Thời gian gần đây, những thủ tục của phần lễ ngày càng bị xem nhẹ, đơn giản hóa. Tuy nhiên, phần hội chọi trâu luôn có sức hấp dẫn lạ kỳ thu hút đông đảo du khách bốn phương đến cổ vũ.

Vào hội, ai cũng náo nức, hồi hộp, chờ đợi… Từ hai phía của sới chọi, "ông trâu" được dẫn ra có người che lọng và múa cờ hai bên. Khi hai "ông trâu" cách nhau 20m, người dắt nhanh chóng rút "sẹo" cho trâu rồi khẩn trương thoát ra ngoài sới chọi. Hai trâu lao vào nhau với tốc độ khủng khiếp, hai đôi sừng đập vào nhau kêu chan chát... Cứ thế, hai trâu chọi nhau quyết liệt giữa tiếng hò reo vang dậy của hàng ngàn khán giả.

Kết thúc hội chọi trâu là một cuộc rước giải trâu nhất về đình làm lễ tế thần. Cuộc rước này phải có tất cả mọi người dân Đồ Sơn (cả chủ trâu thua cuộc) biểu thị sự đoàn kết, vô tư, cùng đồng lòng mừng ngày vui chung. Trâu nhất hàng tổng được phần thưởng là một lá cờ vóc hồng thêu hai chữ "Thượng Đẳng" bằng kim tuyến, một bát hương bằng đá xanh đem theo đám rước trở về.

Theo tập tục của địa phương, các trâu tham gia chọi, dù thắng, dù thua, đều phải giết thịt, dân Đồ Sơn lấy một bát tiết cùng một ít lông của trâu (mao huyết) để cúng thần, sau đó đổ xuống ao để tiễn thần... Du khách đến dự lễ hội có thể mua thịt trâu về ăn để cầu may và chúc phúc…

Với những nét văn hóa truyền thống độc đáo vốn có, Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn đã trở thành một sản phẩm du lịch độc đáo thu hút du khách bốn phương đến với Hải Phòng. Năm 2000, Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn được Nhà nước công nhận là một trong 15 lễ hội lớn của cả nước


Hùng Sơn

Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email:
Tiêu đề:  
Tắt bộ gõ Tự động Telex VNI VIQR
 

Xem tiếp 
Các bài mới:
     Ngoại hình linh vật truyền thống Việt Nam hoàn toàn khác biệt (01/11)
     Hội thảo khoa học về đào tạo, nghiên cứu văn hóa ứng dụng (01/11)
     Tôn vinh nhân tài bảo tồn phát huy bản sắc tốt đẹp của dân tộc Việt Nam (01/11)
     Khi tình dục không còn là vấn đề cấm kị (01/11)
     Halloween ở phố cổ Hà Nội (01/11)
     Lịch phát sóng ANTV ngày 1/11 (01/11)
     Triển lãm ‘Vẻ đẹp thủ công mỹ nghệ vùng Tohuku, Nhật Bản’ (31/10)
Các bài đã đăng:
     "Phấn hương thả nổi, đa đoan buộc chìm" (07/09)
     Có một giải thưởng mang tên Bùi Xuân Phái (07/09)
     Ca sỹ Siu Black: Đến tuổi này, tình yêu ở đâu? (07/09)
     Nhạc trưởng Nguyễn Thiếu Hoa: Tựa vào âm nhạc (07/09)
     Nhà văn Hồ Anh Thái… trốn tặng sách (07/09)
     Đi tìm giá trị thực của nhan sắc (07/09)
     Nữ thi sĩ Mỹ nhận giải thưởng 100 nghìn USD (07/09)



 

TIÊU ĐIỂM
Không chỉ là tiếng cười giải trí
Lần đầu tiên, một chương trình hài kịch mang tên “Xóm hóng” do Nhà hát Tuổi trẻ (NHTT) thực hiện, sẽ được truyền hình trực tiếp vào giờ vàng tối thứ 6 hằng tuần, bắt đầu từ 2/1/2015. Với những kịch bản hay sẽ được chọn lọc, lại quy tụ các danh hài phía Bắc, ngay lập tức, đã có 3 đài truyền hình đề nghị hợp tác với NHTT. Điều này đã được NSƯT Chí Trung, Phó Giám đốc NHTT cho biết tại buổi ra mắt chương trình ngày 28/10.
Không chỉ là tiếng cười giải trí
Tìm giải pháp bảo tồn di sản Quần thể di tích Cố đô Huế
Quần thể di tích Cố đô Huế có 29 điểm di tích nằm rải rác trên địa bàn TP Huế và 3 huyện, thị xã của tỉnh Thừa Thiên - Huế với gần 500 hạng mục công trình chủ yếu làm từ gỗ. Những năm qua, Nhà nước và địa phương đã chi hàng ngàn tỷ đồng để quy hoạch tổng thể, bảo tồn giá trị văn hóa – lịch sử của những di tích này. Tuy nhiên, đến nay, vì nhiều lý do khác nhau nên không ít di tích đã và đang xuống cấp, hư hại...
Tìm giải pháp bảo tồn di sản Quần thể di tích Cố đô Huế
Ra mắt chương trình truyền hình thực tế “Bố ơi! Mình đi đâu thế?”
Chiều 24/10, Đài Truyền hình Việt Nam đã họp báo, giới thiệu chương trình truyền hình thực tế “Bố ơi! Mình đi đâu thế?” sẽ phát sóng bắt đầu từ 1/11/2014, vào 12h thứ Bảy hàng tuần trên kênh VTV3.
Ra mắt chương trình truyền hình thực tế “Bố ơi! Mình đi đâu thế?”
Những lỗ hổng trong quản lý xuất bản và thư viện
Cục Xuất bản, in và phát hành vừa đề nghị Vụ Thư viện (Bộ VH-TT&DL) chỉ đạo hệ thống thư viện trên toàn quốc kiểm tra, rà soát, không lưu trữ, không luân chuyển, không phục vụ bạn đọc các cuốn từ điển của tác giả Vũ Chất.
>> Thu hồi, tiêu hủy sách từ điển tiếng Việt của tác giả Vũ Chất
Những lỗ hổng trong quản lý xuất bản và thư viện
Một nhà sưu tầm cổ vật tư nhân sở hữu xác 3 con tàu cổ 1.000 năm tuổi
Sau hơn 7 năm cất công tìm kiếm, sưu tập, ông Lâm Dũ Xênh, ở huyện Bình Sơn (Quảng Ngãi), người chuyên sưu tầm cổ vật đã sở hữu hàng trăm mảnh gỗ là thân tàu cổ bị đắm trên vùng biển Quảng Ngãi.
Một nhà sưu tầm cổ vật tư nhân sở hữu xác 3 con tàu cổ 1.000 năm tuổi
Hành trình phanh phui sự thật về "địa ngục trần gian" Côn Đảo
Hãng phim truyền hình TP.HCM (TFS) cho biết, phim tài liệu "Từ trái tim đến trái tim" được triển khai sản xuất, phát sóng năm 2014.
Hành trình phanh phui sự thật về "địa ngục trần gian" Côn Đảo
Mừng đại thọ GS Vũ Khiêu tuổi 100
Ngày 14/9, Hội đồng hương huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định tại Hà Nội đã tổ chức lễ mừng thọ Giáo sư, Anh hùng Lao động (AHLĐ) Vũ Khiêu bước sang tuổi 100.
Mừng đại thọ GS Vũ Khiêu tuổi 100
Các nhà văn lên tiếng về vụ việc in lậu cuốn sách của nhà văn Sơn Tùng
Loạt bài phản ánh của Báo CAND tiểu thuyết “Búp sen xanh” của nhà văn Sơn Tùng bị đánh cắp bản quyền liên tiếp và trắng trợn mang danh NXB Thời Đại, đã thu hút sự chú ý của công chúng. Nhiều nhà văn, bạn đọc cả nước rất quan tâm, bức xúc trước vấn đề mà báo đã đặt ra. Báo CAND xin phản ánh một số ý kiến của các nhà văn Việt Nam xung quanh sự việc nêu trên.
>> Tiểu thuyết nổi tiếng “Búp sen xanh” bị đánh cắp bản quyền
Các nhà văn lên tiếng về vụ việc in lậu cuốn sách của nhà văn Sơn Tùng
Người chiến sĩ CAND trong lòng công chúng điện ảnh
Đánh giá khách quan có thể thấy, phim hình sự rất khó và chưa bao giờ xứng tầm với công lao và sự dũng cảm của những chiến sĩ Công an nhân dân ngoài đời thực.
Người chiến sĩ CAND trong lòng công chúng điện ảnh
Lợi ích từ việc khai thác lễ hội phục vụ du lịch: Được hay mất nhờ tâm, tài của người quản lý?
Theo thống kê được công bố, hằng năm có khoảng 8.000 lễ hội được tổ chức trên khắp mọi miền đất nước.
Lợi ích từ việc khai thác lễ hội phục vụ du lịch: Được hay mất nhờ tâm, tài của người quản lý?
“Trong mưa giông thấy nắng”: Câu chuyện nhân văn, đầy cảm xúc về người chiến sĩ Công an
Vở diễn “Trong mưa giông thấy nắng” (kịch bản: Lê Chí Trung, đạo diễn: NSƯT Anh Tú) của Nhà hát Kịch Việt Nam ra mắt khán giả Thủ đô đêm 23/8 đã thu hút đông đảo khán giả. Đây là một trong rất ít tác phẩm sân khấu về đề tài người chiến sĩ Công an lay động được trái tim người xem qua câu chuyện thấm đẫm tính nhân văn và nóng hổi tính thời sự. Vở diễn được dàn dựng để tham dự Liên hoan Sân khấu “Hình tượng người chiến sĩ CAND” lần thứ III năm 2015.
“Trong mưa giông thấy nắng”: Câu chuyện nhân văn, đầy cảm xúc về người chiến sĩ Công an
Văn nghệ sĩ cả nước tập trung tại TP HCM tiễn đưa Nhà văn Anh Đức về nơi an nghỉ
Ngày 23/8, trụ sở Liên hiệp các hội văn học nghệ thuật TP HCM (81 Trần Quốc Thảo, quận 3, TP HCM) trở thành điểm đến của đông đảo các văn nghệ sĩ cả nước khi địa chỉ này được TP HCM chọn làm nơi tổ chức lễ tang cho tác giả của "Hòn đất" - Nhà văn Anh Đức.
>> Tác giả "Hòn Đất" về cõi vĩnh hằng: Giới văn chương tiếc thương "hòn ngọc" Nam Bộ
Văn nghệ sĩ cả nước tập trung tại TP HCM tiễn đưa Nhà văn Anh Đức về nơi an nghỉ
Vị tướng Công an mang nặng hồn thơ - tình người
Tập thơ “Tình nghĩa cuộc đời” do NXB CAND ấn hành năm 2014 của Thiếu tướng Lê Văn Khiêu (1928-2002) mang đến cho tôi bức chân dung một nhân cách, một bản lĩnh của người chỉ huy Công an nhân dân, một con người bình dị an nhiên giữa đời thường.
Vị tướng Công an mang nặng hồn thơ - tình người
Đánh thức một thời lịch sử
Tối qua, 16/8, tại Nhà hát Lớn Hà Nội đã diễn ra chương trình nghệ thuật “CAND vì nước quên thân, vì dân phục vụ - Bản hùng ca thầm lặng”, nhân dịp kỷ niệm 69 năm Ngày Truyền thống CAND (19/8/1945 - 19/8/2014), 9 năm ngày Hội toàn dân bảo vệ ANTQ và sơ kết 2 năm Cuộc vận động “Sưu tầm và Tuyên truyền kỷ vật lịch sử CAND”.
Đánh thức một thời lịch sử
Cục Xuất bản kêu khó, in lậu ai dẹp?

Cuốn tiểu thuyết “Búp sen xanh” bị vi phạm bản quyền 3 lần liên tiếp chỉ từ cuối 2013 đến nay đang khiến dư luận đặc biệt quan tâm. Vì đây là cuốn sách viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh và được đích thân Thủ tướng Phạm Văn Đồng viết lời tựa. Đây cũng là cuốn sách được NXB Kim Đồng ký bản quyền với tác giả để xuất bản tại Việt Nam, với hình thức độc quyền khai thác, đã được tái bản hàng chục lần trong hơn 20 năm qua và nằm trong tủ sách “Tác phẩm chọn lọc dành cho thiếu nhi”.

Cục Xuất bản kêu khó, in lậu ai dẹp?
Khi "một bàn tay" thách thức "một bầu trời"
Một chuyện ngoài lề diễn ra trong trận Hà Nội (HN).T&T - Hoàng Anh Gia Lai trên sân Hàng Đẫy ở vòng 22 V.League tuần rồi, đó là khi chiếc loa phát thanh trên sân thông báo ở sân Tam Kỳ, Quảng Nam đã có bàn gỡ 1-1 vào lưới Bình Dương thì cả sân vỗ tay rào rào. Và từ hàng ghế khán giả, một CĐV buột miệng: "Chắc ông ấy vung tiền hạ lệnh cho Quảng Nam đá chết bỏ Bình Dương. Đá vì người anh em HN.T&T của mình!". Người còn lại đáp ngay: "Công nhận ông ấy giỏi thật". Ông ấy là ai thế?
Khi "một bàn tay" thách thức "một bầu trời"
“Giá như đừng cho nó đi đá bóng”
Hãy khoan nói về nỗi đau và bi kịch của nền bóng đá này khi một vụ tiêu cực, dàn xếp tỉ số quy mô lớn nữa lại bị phanh phui bởi bóng đá Việt Nam đã quá quen với nỗi đau bị phản bội. Hãy nhìn vào bi kịch của những gia đình, của những người làm cha làm mẹ khi có những đứa con vào tù sau khi chơi bóng. Trong suy nghĩ của gia đình, bố mẹ, vợ con và thậm chí là bạn bè các cầu thủ nhúng chàm, chính nền bóng đá này đã làm tha hoá, đã huỷ hoại tương lai và sự nghiệp của các cầu thủ. Nếu không chơi bóng, có lẽ họ vẫn được sống một cuộc sống bình thường và không phải mang một nỗi hổ thẹn, nhục nhã khó gột rửa.
>> Lời tuyên thệ xấu xí...
“Giá như đừng cho nó đi đá bóng”
Ra mắt tổng tập “Hành trình về Phương Đông” của Baird T. Spalding
Lần đầu tiên, “Hành trình về Phương Đông” (trọn bộ 6 phần) của tác giả Baird T. Spalding, ấn bản đặc biệt - phiên bản đầy đủ nhất lần đầu tiên có mặt tại Việt Nam.
Ra mắt tổng tập “Hành trình về Phương Đông” của Baird T. Spalding
Công bố kỷ lục ‘Cụ bà cao tuổi nhất Việt Nam’
Ngày 22/7, Tổ chức kỷ lục Việt Nam cho biết, sau 3 năm thực hiện Hành trình Bách niên trường thọ S100 - chương trình tìm kiếm, chọn lọc, giới thiệu và tôn vinh tất cả các cụ ông, cụ bà sống 100 tuổi còn khỏe mạnh, minh mẫn ở khắp mọi miền đất nước, ban tổ chức đã xác minh cụ bà cao tuổi nhất Việt Nam.
Công bố kỷ lục ‘Cụ bà cao tuổi nhất Việt Nam’
Vấn đề của Arsenal: Đi tìm hình bóng Vieira
Thông tin Arsenal theo đuổi tiền vệ Khedira đang là thông tin gây sốt trên mặt báo Anh. Không chỉ vì Khedira là cầu thủ của ĐTQG Đức vừa vô địch World Cup, và thêm "một nhà vô địch" trong cái tập hợp vốn bị đánh giá là thiếu bản lĩnh, Arsenal càng có thêm cơ sở để hy vọng, mà quan trọng là vì Khedira chính là hình bóng rõ ràng nhất của cựu thủ lĩnh Vieira - người gắn liền với giai đoạn đỉnh cao "Pháo thủ".
Vấn đề của Arsenal: Đi tìm hình bóng Vieira
Phụ trách biên tập: Trần Thị An Bình - Nguyễn Trang Dũng - Trần Anh Tú
©2007. Báo Công an nhân dân điện tử - CAND Online. All rights reserved.
Không sao chép thông tin từ website này khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công an nhân dân.